Een groene start van het nieuwe jaar

4 dec. 2023, door Laura

Jouw tuin, terras of balkon in het nieuwe jaar vol groen en kleur? Wij kunnen niets anders dan je toejuichen en aanmoedigen! Om je die groene start makkelijk en optimaal te laten doorlopen, geven we je met liefde een kleine guide (mèt handige checklist) van belangrijke dingen om volgend seizoen zeker even bij stil te staan. Lees je mee?

Meten is weten

Misschien heb je als droom een fijne pluktuin vol (inheemse) bloemen te beginnen, of juist een mini-moestuin op het balkon, oh of of of... Wat jouw plannen dan ook mogen zijn, vooraf een kleine planning maken is nooit verkeerd. En nu is daar de perfecte tijd voor!

Stel jezelf in ieder geval de volgende vragen: Met welke ruimte ga je werken, welke soorten wil je niets dan liever laten groeien, hoeveel ruimte hebben deze soorten nodig om goed te kunnen groeien, én hoeveel zonuren? Kun je gebruikmaken van een (klein) stukje grond, of moet je gezien de ruimte in potten of verhoogde bakken werken, of nóg specifieker moet je vooral de hoogte in? Om je maar een klein voorbeeldje te geven: tomaten kunnen prima in potten groot groeien (+/- 30 cm diep), maar hebben wel veel zon nodig om later rijpe vruchten af te kunnen geven. Maar zo doen spinazie, sla en verschillende soorten kruiden het juist heel goed in een schaduwrijk stukje in de tuin. Laat die schaduw je er in ieder geval niet van weerhouden om te gaan tuinieren, er zijn eindeloze mogelijkheden!

Oh, en een kleinere buitenruimte ook niet overigens! In potten of (verhoogde) bakken kun je vaak meer kwijt dan je denkt. In onze beplantingsplannen (voor de Sidekicks) nemen we je daar in aanloop naar het volgende seizoen in mee. De eerste - vol snijbiet, veldsla en paksoi - vind en lees je hier!

En weet dat een beetje experimenteren er aan de andere kant ook wel bij hoort.

Zelf zaaien of kopen?

Dat kan allebei! Het een is niet per se beter dan het andere, maar als je ik je mag adviseren: ga lekker zelf aan de slag met zaadjes! Echt er is niets leukers! Het meemaken van die groei is magisch als je het mij vraagt. Maar weet wel dat het proces om jouw tijd en aandacht vraagt. Ze goed in de gaten houden, ingrijpen wanneer ze niet opkomen, water geven, verspenen en uitplanten - het is een nodig karweitje. Mocht je daar geen tijd of geen zin in hebben, dan kun je natuurlijk ook gewoon naar het tuincentrum gaan om daar 'voorgekweekte' (biologische) groenten, kruiden en/of planten te kopen die je enkel nog hoeft uit te planten en bij tijd en wijle water/voeding hoeft te geven. Maar weet dat dat nodige karweitje je ook echt zoveel moois oplevert - al vanaf de eerste start!

Begin je zelf met zaaien dan heb je verschillende methoden om dat te doen. Voor koude kiemers binnen in een niet-verwarmde maar verlichte kamer/vensterbank, of nóg fijner, in een koude kas buiten. Voor warme kiemers begin je binnen bij een gemiddelde temperatuur vanaf 18/20 graden. 

Of je te maken hebt met koude kiemers is natuurlijk afhankelijk van de soort die je wilt zaaien. Bij koude kiemers in de moestuin kun je bijvoorbeeld denken aan sla, wortel, spinazie of bieslook... Vaste planten en veel bloemen zijn ook vaak koude kiemers. Warmte kiemers zaai je wel het beste binnen/in ruimtes met warmere temperaturen voor. Zoals de naam al doet vermoeden, hebben deze soorten warmte nodig voor een goede ontkieming en groei. Denk aan groenten als tomaten, paprika's, komkommers, courgettes en pompoenen bijvoorbeeld. Kijk altijd even op de verpakking van de zaden hoe en wanneer je deze het beste kunt zaaien.

Afstrepen maar

En met welke zaden begin je dan? Zoals gezegd hangt een succesvolle groei af van een aantal belangrijke factoren (zoals het aantal zonuren bijvoorbeeld), maar een beetje inspiratie kan zeker geen kwaad, toch? Wij hebben een handig lijstje voor je opgesteld, zodat een heel aantal fijne soorten kruiden en groenten in geen enkel geval aan je voorbij hoeven gaan. (Veel van) deze soorten zijn zowel geschikt voor in de volle grond, in potten of (verhoogde) bakken, als de Sidekick. Meer inspiratie nodig? Raadpleeg dan zeker even je favoriete verkoper van zaden, want dit is zeker nog niet alles!

Wordt dit het eerste jaar in de tuin, begin dan klein en vooral met de soorten die je kent én eet!

Het zaaiproces

Hoe en wanneer je zaait is ook hier afhankelijk van de soort die je kiest. Met koude kiemers kun je al redelijk vroeg beginnen, zo rond jan, feb en mrt. Met enkele warmte kiemers begin je ook al vroeg, omdat deze een langere periode van groei nodig hebben (denk bijvoorbeeld aan pepers of paprika's) en je volgend seizoen wel wilt kunnen oogsten. Als we zouden wachten met zaaien tot de zomer, wanneer de planten eigenlijk hun vruchten zouden produceren, zijn we te laat en kunnen we (vrijwel) niets oogsten. Dat zou natuurlijk jammer zijn!

Andere warmte kiemers zaai je wel liever pas in april bijvoorbeeld, courgette is daar een mooi voorbeeld van. Het is dan ook een sneller groeier. Op de zadenzakjes staat altijd vermeld wanneer je het beste kunt beginnen met zaaien. Dat is direct in de volle grond of eerst nog even onder glas. Fijn is om op basis van die informatie dan zelf een zaai- en oogstkalender te maken, zodat je in één fijn overzichtje kunt bijhouden wanneer je per soort moet zaaien en moet oogsten.

Tipje!
Het mooie is dat wanneer je in de eerdere stappen besluit om ook daadwerkelijk zelf (voor) te gaan zaaien, dan dient de Sidekick niet alleen als verhoogde moestuinbak maar ook als (koude) kas. Zo kun je vanaf zaadje tot aan de oogst van al jouw favoriete soorten, op een makkelijke en optimale manier, het hele proces doorlopen. En dat ook al een aantal weken eerder. Benieuwd geworden? Neem zeker even een kijkje hier.

Wanneer je zaden zijn opgekomen en een tweede set blaadjes heeft zich gevormd, dan geldt er voor veel soorten dat je kunt gaan verspenen en verpotten. Dat is het voorzichtig uit elkaar halen van jonge zaailingen om ze vervolgens in hun eigen potje verder te laten groeien totdat ze klaar zijn om naar buiten te gaan. Voor velen is dat na IJsheiligen, 15 mei. Zet die dag alvast in je agenda, onder tuiniers en tuinliefhebbers zeker toch wel een beetje een feestdag ;)

Meer weten over het zaaiproces?! Lees dan ook zeker deze blogpost (5x problemen bij het voorzaaien en hoe je ze op kunt lossen)

De tuin in

Zaden ontkiemd en klaar om uitgeplant te worden? Dan is het tijd om de tuin in te gaan! Heb je een stukje grond, super fijn! Dat geeft je op voorhand vele mogelijkheden. Heb je dat niet, wees niet getreurd. Er is ook zeker een hoop mogelijk in (verhoogde) bakken en potten. 

Ze zijn er in verschillende materialen en soorten, waarvan hout en kunststof onder fervent moestuinierder het meest bekend. Waar hout esthetisch gezien een fantastische optie is voor in de tuin, en kunststof goedkoop en licht is van gewicht, zijn er als het op kwaliteit en onderhoud aankomt toch een aantal nadeeltjes op te noemen. Zo is kwaliteitshout vaak redelijk duur, en goedkoper hout extreem onderhoudsgevoelig. Kunststof is dan weer geen stabiele optie bij hevige regen en wind en de kleur... die vervaagt al snel door de zon. 

Alles hangt natuurlijk af van het budget dat je te besteden hebt, maar een investering voor het leven is wat ons betreft de allerbeste! En met die gedachte hebben we de Sidekicks voor je ontwikkeld. De Sidekick is geproduceerd uit weers- en roestbestendige materialen en ook de kleurcoating dient nog als extra beschermend laagje bovenop dit materiaal. Onderhoud is het laatste waar je zorgen over hoeft te maken. Af en toe een keer het grootste vuil verwijderen is all you have to do. Waar je ook voor kiest, belangrijk is het om te realiseren dat het in elk geval een gebruiksproduct blijft, dat je dag en nacht buiten laat staan. Zo vergrijst elke houtsoort en is ook de UV-straling in elk geval wat van invloed. Mother Nature at its finest!

Uitplanten

Belangrijk is om in deze stap van het proces rekening te houden met de ruimte die elk plantje nodig heeft om groot te kunnen groeien. Wanneer je deze afmetingen niet aanhoudt, kunnen de plantjes elkaar mogelijk gaan verdrukken en uiteindelijk zelfs doodgaan. Dat is natuurlijk het laatste wat we willen! Voordat je dus tè dicht op elkaar uitplant (of zaait), is het goed om de afmetingen van je moestuin en/of (verhoogde) bakken of potten af te wegen tegen de ruimte die elke plant nodig heeft voor een sterke groei!

Oogsten

Het enige wat je dan nog te doen staat is, natuurlijk, oogsten! Bekijk voor elke soort goed wanneer je kunt oogsten, zodat je zeker weet dat alles wat je oogst lekker vers is, de meeste smaak bevat en je geen kostbare opbrengst verspild.

Heb je nog vragen? Stel ze gerust hieronder!

Foto's van Unsplash.

Laat een opmerking achter

Let op: reacties moeten worden goedgekeurd voordat ze worden gepubliceerd.

LEES
VERDER

Een aantal andere leuke blogartikelen die je misschien ook wel interessant vindt!

7x tips voor de leukste kerstcadeau's voor tuiniers

Samenwerken met je dochter, hoe mooi is dat!

De najaars(moes-)tuin: wat kun je nu doen?